Burn-Out: Το σύνδρομο των εργασιομανών

Σύνδρομο Burn-Out: Το ακούμε συχνά ωστόσο δεν περιμένουμε ότι θα έρθει και η ώρα που θα το βιώσουμε οι ίδιοι. Ωστόσο τι σημαίνει, από πού πηγάζει και πώς μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε;

Ανεξάρτητα το λόγο για το οποίο εργάζεται κανείς,  ζούμε σε μια εποχή που συχνά η εργασία διαρκεί περισσότερο από το καθιερωμένο οχτάωρο, με την τεχνολογία να έχει συμβάλει σημαντικά στο γεγονός αυτό. Πολλοί είναι αυτοί που παίρνουν μέρος της δουλειάς τους στο σπίτι όταν σχολάσουν ή ακόμη και τα Σαββατοκύριακα.

Παράλληλα είμαστε η γενιά που έχει όλη την απαραίτητη πληροφορία και τα μέσα για να υλοποιήσει οποιαδήποτε σκέψη. Το πρόβλημα είναι ότι νιώθουμε άσχημα αν δεν βρισκόμαστε συνεχώς σε μια εγρήγορση προκειμένου να τα αξιοποιήσουμε.

Εμείς οι ίδιοι κατακρίνουμε τους εαυτούς μας, αν αποφασίσουμε να χαλαρώσουμε βλέποντας Netflix ή βρίσκοντας τους φίλους μας για ένα κοκτέιλ. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος ενοχών και άγχους, τον οποίο πολλές φορές δυσκολευόμαστε να «σπάσουμε».

Τι σημαίνει ο όρος burn-out;

Ο Αμερικανός ψυχολόγος Herbert J. Freudenberger ήταν ο πρώτος ο οποίος κατά τη δεκαετία του 1980 περιέγραψε τα συμπτώματα του «Συνδρόμου Burn Out» (ελλ: Σύνδρομο Εργασιακής Εξουθένωσης). Ο ίδιος κατόπιν έρευνας που διεξήγαγε σε κλινικές και θεραπευτικές κοινότητες προσδιόρισε το burn out ως μια κατάσταση ψυχοσωματικής εξουθένωσης, προκληθείσα από χρόνιο εργασιακό άγχος το οποίο δεν έχει καταπολεμηθεί σωστά.

Γιατί παθαίνουμε burn-out;

Τα αίτια διαφέρουν από περίπτωση σε περίπτωση. Τις περισσότερες όμως φορές ο υπερβολικός όγκος δουλειάς, οι χαμηλές απολαβές και η μη αναγνώριση της προσπάθειας που καταβάλει κάποιος, είναι ο λόγος που οδηγείται σε burn-out. Σε όλα αυτά προστίθεται πλέον το άγχος και η αβεβαιότητα που χαρακτηρίζουν τη σημερινή εποχή με τα υπάρχοντα οικονομικά δεδομένα.

Ωστόσο δεν είναι μόνο η μονοτονία και το άγχος που μπορούν να οδηγήσουν κάποιον στην εργασιακή εξάντληση. Πολλοί υποστηρίζουν ότι αν κάνουμε αυτό που αγαπάμε, δε θα χρειαστεί να δουλέψουμε ούτε μια μέρα στη ζωή μας. Σίγουρα ακούγεται ωραίο όπως εξίσου σίγουρα ακούγεται ιδανικό. Όταν θεωρούμε ότι κάνοντας αυτό που αγαπάμε είναι σαν να μην δουλεύουμε, στην πραγματικότητα πείθουμε τους εαυτούς μας ότι πρέπει να εργαζόμαστε περισσότερο πάνω σε αυτό.

Όμως αυτή η νοοτροπία μπορεί να οδηγήσει εξίσου γρήγορα σε burn-out, έχοντας ιδιαίτερο αντίκτυπο στη ψυχική μας υγεία. Σε αυτή τη περίπτωση είναι που συναντάμε και τα περισσότερα αισθήματα ενοχής, αν τυχόν δηλώσουμε κουρασμένοι.

Πώς καταλαβαίνουμε ότι έχουμε πάθει εργασιακή εξουθένωση;

Από την άλλη πλευρά τα συμπτώματα εκδηλώνονται σωματικά, ψυχικά αλλά και στη συμπεριφορά του ατόμου. Ο πονοκέφαλος, οι διαταραχές ύπνου και όρεξης καθώς και οι σωματικοί πόνοι είναι μερικά από αυτά με την αδράνεια, τον εκνευρισμό και την αναίτια θλίψη να συμπληρώνουν το φάσμα. Η χαμηλή αυτοεκτίμηση και τα ενοχικά συναισθήματα επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση, ενώ σταδιακά παρατηρείται αδυναμία συγκέντρωσης, κυκλοθυμία και αδυναμία ολοκλήρωσης μιας δουλειάς.

Πολλές φορές όσοι βιώνουν το σύνδρομο burn-out απομονώνονται στον εαυτό τους, περιορίζοντας την επαφή με τους συναδέλφους τους ενώ συγχρόνως εμφανίζουν αρνητικά συναισθήματα για την εργασία τους.

Όλο και περισσότεροι εργαζόμενοι εμφανίζουν συμπτώματα burn-out. Χαρακτηριστικό είναι ότι περισσότεροι από 1 στους 4 εργαζομένους εντός της ΕΕ υποφέρουν από εργασιακό άγχος. Την ίδια στιγμή,οι μισοί από αυτούς απασχολούνται σε μονότονες εργασίες επιβαρύνοντας περισσότερο την κατάσταση.

Πώς μπορούμε να το ξεπεράσουμε;

Αν θεωρείς ότι βιώνεις το σύνδρομο burn-out, το βασικότερο είναι να αναγνωρίσεις ποιοι λόγοι είναι αυτοί που σε οδήγησαν εκεί. Στη συνέχεια καλό θα ήταν να οριοθετήσεις τις πηγές άγχους στο εργασιακό περιβάλλον, οργανώνοντας καλύτερα το χρόνο και βάζοντας ρεαλιστικούς στόχους. Η ενασχόληση με κάποια άλλη δραστηριότητα πλην της εργασίας και ο σωστός ύπνος σε συνδυασμό με μια ισορροπημένη διατροφή σίγουρα θα βοηθήσουν στον «απεγκλωβισμό» από αυτή τη τοξική κατάσταση.

Σε κάθε περίπτωση η καθοδήγηση από κάποιον ειδικό μπορεί να αποτελέσει σημαντική βοήθεια και ευεργετική διαδικασία.